Archief
Artikelen

Vandaag op BOUblog een indringend artikel van de gelauwerde journalist John Pilger, vertaald uit het Engels door Ingrid.

Terwijl de wereld in de richting van een nieuwe Koude Oorlog raast met een mogelijke nucleaire confrontatie door de situatie in Oekraïne, speelt de Westerse “vrije pers” weer de rol van de gehoorzame propaganda machine . Het demoniseren van Rusland door een eenzijdig verhaal te presenteren geeft voeding aan een gevaarlijke agressie, aldus John Pilger, een ervaren journalist.

Oorlog door de media en de triomf van propaganda

Door John Pilger

Waarom is zoveel journalistiek bezweken aan propaganda? Waarom zijn censuur en verdraaiing standaard praktijken geworden? Waarom is de BBC (en de NOS vert.) zo vaak een spreekbuis van de roofzuchtige macht? Waarom hebben de meest gelezen kranten zoals de New York Times en de Washington Post hun lezers bedrogen? (Dat geldt ook voor de meest gelezen Nederlandse kranten. vert)

Waarom worden jonge journalisten niet opgeleid om de media agenda’s te doorzien en waarom vechten ze niet de valse pretentie aan dat de media objectief zijn? En waarom wordt ze niet geleerd dat de essentie van de zogenoemde mainstream media (de gangbare kranten en nieuwszenders) niet het geven van informatie is maar het verwerven van macht?

Dit zijn dringende vragen. Want op dit moment wordt de wereld geconfronteerd met het vooruitzicht van een grote oorlog, misschien nucleaire oorlog – met de Verenigde Staten die duidelijk heeft besloten om Rusland te isoleren en te provoceren en op den duur China. Deze waarheid wordt ondersteboven en binnenstebuiten gekeerd en dus onzichtbaar gemaakt, vaak door dezelfde journalisten die ook de leugens hebben verspreid die leidden tot het bloedbad in Irak in 2003.

De tijd waarin we leven is zo gevaarlijk en zo vervormd in de publieke perceptie dat propaganda niet langer, zoals Edward Bernays het noemde, een “onzichtbare overheid” is. Het is de overheid. Zij regeert rechtstreeks, zonder vrees voor tegenspraak en haar voornaamste doel is de verovering van ons: onze gewaarwording van de wereld, ons vermogen om de waarheid van de leugen te onderscheiden.

Het informatietijdperk is eigenlijk een media tijdperk. Er is oorlog door de media; censuur door de media; demonisering van de opponent door de media; vergelding door de media. Dan is er nog die stroom van kletskoek-clichés en valse aannames die ik wil noemen, afleiding door de media.

Deze macht om een nieuwe “realiteit” te creëren heeft zich gedurende de afgelopen jaren opgebouwd. Vijfenveertig jaar geleden, veroorzaakte het boek met de titel ”De vergroening van Amerika” een sensatie. Op de cover stonden deze woorden: “Er komt een revolutie. Niet zoals we die kennen uit het verleden. Deze revolutie begint bij het individu.”

Ik was destijds correspondent in de Verenigde Staten en herinner me de nacht dat de jonge auteur en Yale academicus Charles Reich tot goeroe werd verheven. Zijn boodschap was dat “de waarheid spreken” en “politieke actie” waren mislukt en dat alleen “cultuur” en introspectie de wereld nog konden veranderen.

Binnen een paar jaar werd ons gevoel van “gezamenlijke actie”, ons gevoel voor sociale rechtvaardigheid en internationalisme volledig verpletterd. Gedreven door winstbejag en de cultus van het individualisme verdween onze solidariteit. Milieu, geslacht, ras alles werd gescheiden. Het persoonlijke werd politiek en de media werd de boodschap. Na het einde van de koude oorlog fabriceerde de media nieuwe “bedreigingen” (zoals terrorisme. Vertaler) voor de verdere politieke desoriëntatie van mensen die 20 jaar eerder een sterke en actieve oppositie zouden hebben gevormd.

In 2003 filmde ik een interview in Washington met Charles Lewis, een vooraanstaande Amerikaanse onderzoeksjournalist. We bespraken de invasie van Irak die een paar maanden eerder plaatsvond. Ik vroeg hem: “Wat zou er gebeurd zijn als de meest vrije media in de wereld George Bush en Donald Rumsfeld serieus hadden betwist en hun beweringen hadden onderzocht in plaats van het verspreiden van, naar later bleek, ordinaire propaganda?”

Hij antwoordde dat als wij journalisten ons werk hadden gedaan “er een zeer, zeer grote kans was geweest dat we geen oorlog zouden hebben gevoerd met Irak “.

Dat is een schokkende verklaring en één die werd ondersteund door andere beroemde journalisten aan wie ik dezelfde vraag heb gesteld. Dan Rather, voorheen van CBS, gaf me hetzelfde antwoord. David Rose van de Observer, en senior journalisten en producenten van de BBC, die anoniem wensten te blijven, gaven me hetzelfde antwoord.

Met andere woorden, hadden journalisten hun werk gedaan, hadden ze mensen ondervraagd en onderzoek gedaan in plaats van het verspreiden van propaganda, dan zouden honderdduizenden mannen, vrouwen en kinderen in leven kunnen zijn vandaag en hadden miljoenen misschien niet hoeven te vluchten, was de sektarische oorlog tussen soennieten en sjiieten misschien niet ontstoken, en de beruchte Islamitische Staat had misschien niet nu bestaan.

Zelfs nu, ondanks dat miljoenen mensen de straat op gingen om te protesteren, heeft het grootste deel van het publiek in de westerse landen geen idee van de enorme omvang van de criminaliteit gepleegd door de Amerikaanse en Britse regeringen in Irak. En van de holocaust die 12 jaar daarvoor in gang werd gezet door de mensen daar hun middelen van bestaan te ontnemen.

Dat zegt de hoge Britse ambtenaar, die verantwoordelijk was voor de sancties tegen Irak in de jaren 1990. Het was een middeleeuwse belegering die de dood van een half miljoen kinderen heeft veroorzaakt onder de leeftijd van vijf jaar, zoals uit een Unicef rapport blijkt. De naam van de ambtenaar is Carne Ross. Op het ministerie van Buitenlandse Zaken in Londen stond hij bekend als “Mr. Irak”. Vandaag de dag is hij klokkenluider. Hij vertelt hoe overheden ons bedriegen en hoe journalisten gewillig het bedrog verspreiden. “We gaven journalisten kleine stukjes informatie als een soort lokaas om ze aan ons te binden, en zo onze propaganda te laten publiceren. Werkten ze daaraan niet mee, dan deden we of ze niet meer bestonden en kregen ze geen enkele informatie meer van ons.”

De belangrijkste klokkenluider tijdens deze verschrikkelijke periode (waarin iedereen te laf was om iets te zeggen) was Denis Halliday, de toenmalige adjunct-secretaris-generaal van de Verenigde Naties en hoge VN-functionaris in Irak. Halliday nam liever ontslag dan het beleid door te voeren dat hij beschreef als genocidaal. Hij schat dat de sancties de dood van meer dan een miljoen Irakezen hebben veroorzaakt.

Wat er toen gebeurde met Halliday is leerzaam. Hij werd doodgezwegen. Of werd hij belasterd. Op Newsnight (van de BBC) schreeuwde presentator Jeremy Paxman hem toe : “Ben jij niet gewoon een goedprater van Saddam Hoessein!?” The Guardian beschreef dit onlangs als een van Paxman’s memorabele momenten. Vorige week ondertekende Paxman een boekencontract van 1 miljoen pond. (M.a.w.: een journalist kan best meewerken aan de dood van 1 miljoen mensen en daarna ongestraft een mooie carrière vervolgen. vert.)

De dienstbodes van de onderdrukkers (ook wel “hoernalisten” genoemd in plaats van journalisten) hebben hun werk goed gedaan. Kijk naar de gevolgen. In 2013 bleek uit een ComRes enquête dat een meerderheid van het Britse publiek geloofde dat het aantal slachtoffers in Irak lager was dan 10.000 doden, een fractie van de waarheid. Het bloedspoor dat van Irak naar Londen loopt is zo goed als uitgewist.

Van Rupert Murdoch wordt gezegd dat hij de peetvader is van de media-maffia en niemand zou mogen twijfelen aan de enorme invloed van zijn kranten (127 kranten in totaal met een gezamenlijke oplage van 40 miljoen) en van zijn Fox-netwerk op tv. De invloed van het Murdoch imperium is zelfs groter doordat de overige media meegaat in hun berichtgeving in een competitiestrijd om de lezer.

De meest effectieve propaganda vindt men niet in Murdoch’s rechtse bladen als The Sun of op Fox News – maar in de meest gelezen gangbare kranten. Toen de New York Times beweerde dat Saddam Hoessein massavernietigingswapens had, werd het nep bewijs geloofd, want het was niet Fox News maar de New York Times die dit zei.

Hetzelfde geldt voor de Washington Post en The Guardian, die beide een cruciale rol hebben gespeeld in de conditionering van hun lezers zodat ze een nieuwe en gevaarlijke koude oorlog konden accepteren. Alle drie de liberale kranten hebben de gebeurtenissen in de Oekraïne fout geïnterpreteerd als een boosaardige daad van Rusland, terwijl in feite, de fascistisch geleide staatsgreep in de Oekraïne het werk was van de Verenigde Staten, geholpen door Duitsland en de NAVO.

Deze verdraaiing van de werkelijkheid is zo overtuigend dat er niet eens discussie is over de vraag of Rusland nu wel of niet militair is omsingeld en wordt geïntimideerd door Amerika. Die omsingeling komt niet eens in het nieuws, maar blijft verborgen achter een campagne van demonisering en angstzaaierij van het soort waarmee ik ben opgegroeid tijdens de eerste Koude Oorlog. Opnieuw komen de gevaarlijke Russen ons te grazen nemen, nu geleid door een andere Stalin of zelfs een nieuwe Hitler. Wijs de duivel aan en laat het losbarsten!

De onderdrukking van de waarheid over de Oekraïne is een voorbeeld van het meest compleet verzwegen nieuws dat ik me kan herinneren. De grootste opbouw van Westerse militaire macht in de Kaukasus en Oost-Europa sinds de Tweede Wereldoorlog wordt volledig doodgezwegen. De geheime hulp van Washington voor Kiev en zijn neo-nazi brigades die verantwoordelijk zijn voor oorlogsmisdaden tegen de bevolking van Oost-Oekraïne wordt volledig doodgezwegen. Bewijs dat aantoont dat Rusland niet verantwoordelijk is voor het neerschieten van de MH-17 wordt volledig doodgezwegen.

En opnieuw censureren de zogenaamd linkse media. Zonder feiten en zonder bewijzen worden zaken beweerd. Een journalist “identificeerde” een pro-Russische leider in Oekraïne als de man die het vliegtuig neerschoot. Deze man, zo schreef hij, stond bekend als De Duivel. Hij was een enge man die de journalist bang maakte. Dat was het bewijs.

Velen in de westerse media hebben hard gewerkt om de etnisch Russische bevolking van Oekraïne voor te stellen als buitenstaanders in hun eigen land. Bijna nooit als Oekraïners die op zoek waren naar een federatie binnen de Oekraïne. En nooit als burgers die protesteerden tegen een door het buitenland georkestreerde coup.

Wat de Russische president te zeggen heeft is niet van belang; Poetin wordt nooit pratend in beeld gebracht en wordt dus ongestraft misbruikt als een schurk in een pantomime voorstelling die je allerlei boosaardige zaken in de schoenen kunt schuiven. Generaal Breedlove -een Amerikaanse generaal en hoofd van de NAVO, rechtstreeks uit de film Dr. Strangelove- beweert bijna elke week opnieuw dat er Russische invasies zijn. Nooit geeft hij een greintje visueel bewijs. Zijn imitatie van Stanley Kubrick’s General Jack D. Ripper is hem op het lijf geschreven.

Veertigduizend Ruskies verzamelden zich op de grens, volgens Breedlove. Dat werd meteen overgenomen door de New York Times, de Washington Post en The Observer. Dezelfde Observer die al eerder “goed” werk leverde door de leugens en verzinsels van Blair te ondersteunen bij de invasie van Irak, zoals hun voormalige verslaggever David Rose onthulde. Het is bijna een gezellige schoolreünie. De roeptoeters van de Washington Post zijn exact dezelfde journalisten die eerder het bestaan van Saddams massavernietigingswapens “harde feiten” noemden.

“Als je je afvraagt”, schreef Robert Parry, “hoe de wereld per ongeluk met een derde wereldoorlog kan beginnen – zoals een eeuw geleden gebeurde met de eerste wereldoorlog – hoef je alleen maar te kijken naar de waanzin die zich in Amerika heeft meester gemaakt van het hele politieke bedrijf en de media wanneer het over de Oekraïne gaat. Een leugenachtig verhaal over Good guys en Bad guys is heel snel en met succes verspreid en dat verhaal blijkt niet meer te kunnen worden veranderd met feiten of logica.

Robbert Parry, de journalist die het Iran-Contra schandaal onthulde, is een van de weinigen die de centrale rol van de media onderzoekt in dit “spel van bluf”, zoals de Russische minister van Buitenlandse Zaken dit noemde. Maar is het een spel? Terwijl ik dit schrijf, stemt het Amerikaanse Congres over resolutie 758 die in een notendop, zegt: “Laten we ons klaarmaken voor oorlog met Rusland.” (zie: http://nl.wikipedia.org/wiki/Chicken_game )

In de 19e eeuw beschreef auteur Alexander Herzen het seculiere liberalisme als “de laatste religie, hoewel haar kerk niet van de andere wereld is maar van deze.” Vandaag de dag is dit “heilige recht”, de ideologie van de vrijheid, veel gewelddadiger en gevaarlijker dan wat dan ook in de Moslim wereld, hoewel haar grootste triomf de illusie is dat wij vrije en open informatie hebben.

In het nieuws laat men hele landen verdwijnen. Er wordt niets over gemeld. Saoedi-Arabië, de bron van extremisme en de door het Westen gesteunde terreur. Dat is blijkbaar niet de moeite waard om aan de wereld te vertellen. Saudi-Arabië komt alleen in het nieuws wanneer ze de prijs van olie laten dalen. Jemen heeft al 12 jaar Amerikaanse drone-aanvallen te verduren. Wie weet dat? Wie kan het schelen?

In 2009 heeft de “West of England” Universiteit de resultaten gepubliceerd van een tien jaar durende studie van alle berichten die de BBC over Venezuela deed. Van de 304 uitzendingen waren er slechts 3 die ook melding maakten van enkele positieve beleidsmaatregelen die de regering van Hugo Chavez introduceerde. Het grootste programma in de menselijke geschiedenis ter bevordering van alfabetisme werd nauwelijks genoemd.

In Europa en de Verenigde Staten, weten miljoenen lezers en kijkers bijna niets over de opmerkelijke, levens reddende veranderingen die in Latijns-Amerikaanse landen werden geïmplementeerd, waarvan vele geïnspireerd door Chavez. Net als de BBC, waren de verslagen van de New York Times, de Washington Post, The Guardian en de rest van de respectabele westerse media notoir te kwader trouw. Chavez werd zelfs op zijn sterfbed nog bespot. Hoe wordt dit uitgelegd, vraag ik me af, op de scholen van journalistiek?

Waarom zijn miljoenen mensen in Groot-Brittannië ervan overtuigd dat een collectieve straf die men “bezuinigen” noemt noodzakelijk is? Als gevolg van de economische crash in 2008, werd een verrot systeem blootgelegd. Een fractie van een seconde waren de banken ontmaskerd als boeven, met verplichtingen aan het publiek dat zij hadden verraden.

Maar binnen een paar maanden veranderde de boodschap. Het afschilderen van de bankiers als schuldigen verdween uit de tabloids. Men sprak nu steeds over “bezuinigingen” en dit werd de last die door miljoenen gewone mensen moest worden gedragen. Is er ooit eerder zo’n brutale goocheltruck uitgehaald?

Vandaag worden vele voorwaarden voor een beschaafd leven in Groot-Brittannië ontmanteld om een frauduleuze schuld terug te betalen – de schuld van de criminelen. De bezuinigingen zijn naar verluidt £ 83 miljard. Dat is ook het bedrag van de belasting die wordt ontweken door dezelfde banken en door bedrijven als Amazon en Murdoch. Bovendien ontvangen de corrupte banken een jaarlijkse subsidie van £ 100 miljard in de vorm van gratis verzekering en garanties, een hoeveelheid geld waarmee je de hele Britse gezondheidszorg kunt betalen.

De economische crisis is pure propaganda. Extreem beleid regeert op dit moment Brittannië, de Verenigde Staten, een groot deel van Europa, Canada en Australië. Wie staat er op voor de meerderheid? Wie vertelt hun verhaal ? Wie houdt de feiten op een rij? Is dat niet waar journalisten voor bedoeld zijn?

In 1977 onthulde Carl Bernstein, beroemd van Watergate, dat meer dan 400 journalisten en leidinggevenden in de media, voor de CIA werkten. Hiertoe behoorden journalisten van de New York Times, Time en de tv-netwerken. In 1991 onthulde Richard Norton Taylor van de Guardian iets dergelijks in Australië. (vert. en recentelijk Udo Ulfkotte van de Frankfurter Algemeine in Duitsland)

Dit is allemaal niet nodig vandaag de dag. Ik denk niet dat iemand de Washington Post en andere media heeft betaald om Edward Snowden te beschuldigen van medeplichtigheid aan terrorisme. Ik betwijfel dat iemand geld betaalt aan diegenen die regelmatig Julian Assange zwart maken- hoewel er volop andere manieren van beloning zijn, die wel kunnen worden toegepast.

Het is mij duidelijk dat de belangrijkste reden waarom Assange zo veel vergif, wrevel en jaloezie opwekte is, omdat Wikileaks de façade weghaalde van een corrupte politieke elite die overeind wordt gehouden door journalisten. Assange luidde een buitengewoon tijdperk in waarin bijzonder veel zaken openbaar werden gemaakt. Maar zo maakte Assange ook vijanden onder de lieden die de media controleren, door de aandacht op hen te vestigen en hun schandalige rol. Ook bij de krant die zijn grote primeur had gepubliceerd en toegeëigend. Hij werd niet alleen schietschijf, maar tegelijkertijd de kip met de gouden eieren.

Lucratieve boek- en Hollywood filmdeals werden gesloten en media-carrières gelanceerd over de rug van WikiLeaks en zijn oprichter. Mensen hebben goed geld verdiend terwijl WikiLeaks moeite had om te overleven.

Geen woord hierover in Stockholm op 1 december toen de redacteur van de Guardian, Alan Rusbridger samen met Edward Snowden de Right Livelihood Award deelden, beter bekend als de alternatieve Nobelprijs voor de Vrede. Wat schokkend was bij dit evenement dat Assange en WikiLeaks werden doodgezwegen. Zijn bestonden niet. Zij waren on-mensen.

Niemand kwam op voor de pionier van het digitale klokkenluiden en die de Guardian een van de grootste primeurs uit de geschiedenis gaf. Bovendien was het Assange en zijn WikiLeaks team die effectief en briljant Edward Snowden in Hong Kong hadden gered en met spoed in veiligheid hadden gebracht. Geen woord daarover. Wat deze censuur door omissie zo ironisch, schrijnend en schandalig maakte, was dat de ceremonie werd gehouden in het Zweedse parlement – wiens laffe stilzwijgen over de zaak Assange niet toevallig samen viel met een groteske rechterlijke dwaling in Stockholm.

“Als de waarheid wordt vervangen door stilte,” zei de Sovjet-dissident Yevtushenko, “is de stilte een leugen.”

Het is dit soort stilte die wij journalisten moeten verbreken. Wij moeten in de spiegel kijken. Wij moeten de media ter verantwoording roepen omdat ze zich onverantwoord gedragen. De media die de macht en de waanzin dienen waardoor er een wereldoorlog kan ontstaan.

In de 18e eeuw beschreef Edmund Burke de rol van de pers als de Vierde macht ter controle van deze machtigen. (vert. De vier machten: Wetgevende, Rechterlijke, Uitvoerende en Controlerende Macht) Was dat ooit waar? Nu geldt dat zeer zeker niet meer. Wat we nodig hebben is een Fifth Estate: een journalistiek die bewaakt, ontleedt en propaganda tegengaat en die de jongeren leert dat ze voor de mensen moeten vechten en niet voor de machtigen. We hebben wat de Russen noemen een Perestrojka nodig – een opstand tegen onderdrukte kennis. Echte journalistiek, zou ik het noemen.

De eerste wereldoorlog was 100 jaar geleden. Verslaggevers werden toen beloond en geridderd voor hun zwijgen en collusie. Op het hoogtepunt van het bloedbad, sprak de Britse premier David Lloyd George vertrouwelijk met C.P. Scott, redacteur van de Manchester Guardian en zei: “Als de mensen eens wisten wat er echt gebeurt, dan zou de oorlog morgen stoppen, maar natuurlijk weten ze niks en ze kunnen het ook niet weten.”

Het is tijd dat ze het weten.

John Pilger is an Australian-British journalist based in London. This article was derived from John Pilger’s address to the Logan Symposium, “Building an Alliance Against Secrecy, Surveillance & Censorship”, organized by the Centre for Investigative Journalism, London, Dec. 5-7, 2014. Pilger’s Web site is: www.johnpilger.com

———————–
Dank je wel, Ingrid!

 

Share and Enjoy:
  • NuJIJ
  • Twitter
  • Facebook
  • Hyves
  • RSS
  • email

5 Reacties op “John Pilger over de oorlogspropaganda van de media”

  • Boudine:

    John Pilger: ‘Real possibility of nuclear war’ – Ukraine crisis could start World War 3 duurt 20 minuten.

  • yvonne:

    Eigenlijk is het diep-triest dat dit nu noodzakelijk is, maar toch ben ik er wel blij mee. Een prachtig gesprek voor mensen die beginnen te twijfelen aan of onze media nog wel onafhankelijk en oprecht is.

    De Gasten van De Onafhankelijke Pers aan tafel bij Joost Niemöller,

    https://www.youtube.com/watch?v=W8TAHBJkJPI

  • yvonne:

    http://blikopnosjournaal.blogspot.hu/2016/02/jinek-faciliteert-leugenbombardement.html het is te ziek voor woorden dat mensen zich hier voor laten lenen…..bah!

    Tenenkrommend

    Hennis mocht minutenlang haar leugens en halve waarheden oreren zonder enkele onderbreking, zonder een enkele kritische vraag. Laat staan doorvragen. Integendeel, Jinek voedde Hennis juist met doorzichtige opzetjes en tenenkrommende voorzetjes. Het meest verontrustende is misschien niet eens zozeer dat Jinek en Hennis dit toneelstuk opvoeren, maar dat de andere tafelgasten niet de mogelijkheid te baat nemen om iets van tegengas te bieden. Olcay, de stoere ondernemersvrouw ging Hennis later juist bewonderend toespreken. De man van Loterijverlies, die de staat juist irriteert met zijn rechtzaken tegen de staatsloterij, die houdt zijn mond als Hennis doceert. Je zou juist van hem een staatskritisch vraagje verwachten, maar blijkbaar is de man vooral staatskritisch als hij er zelf een duit aan kan verdienen, maar niet als het levensgevaarlijk wapengkletter van Hennis en haar Amerikaanse vrienden betreft.

  • mr.drs.Bou:

    John Pilger: Silencing the United States as It Prepares for War

    John Pilger takes apart the liberal commentariat and points to the need for a genuinely anti-imperialist analysis of Hillary Clinton, Donald Trump, and yes — Bernie Sanders.

  • yvonne:

    VIDEO: Hoe betrouwbaar is het nieuws? Heel fijn gesprek, met Coen Vermeeren, Janneke Monshouwer (ex-NOS) en Cees Hamelink.

    Echt de moeite waard.

    http://time2wakeup.me/?p=5796

Laat een reactie achter

Recente reacties