Archief
Artikelen

Galileo Galilei (1564 – 1642) was een Italiaans natuurkundige, astronoom, wiskundige en filosoof. Hij werd geboren in Pisa, maar zijn ouders verhuisden in 1574 naar Florence, waar de’ Medici heersten. Galileo bleef achter in Pisa om daar te studeren. Hij werd eerst hoogleraar in Pisa (1589-1592) en later in Padua (1592-1610), vlak bij Venetië. Daarna ging hij naar Florence, om verder te werken onder de patronage van Cosimo II de’ Medici.

De vader van Galileo was muziekleraar en zeker niet rijk. Hij wilde dat Galileo arts zou worden, maar Galileo was meer geïnteresseerd in wiskunde. In 1608 werd in Middelburg de telescoop uitgevonden. Galileo las de beschrijving van deze uitvinding en besloot er zelf een te maken. Daarmee begon hij de hemel te observeren. Er waren in zijn tijd twee modellen van het zonnestelsel, dat van Claudius Ptolemaeus, waarbij de aarde het middelpunt was en dat in die tijd algemeen aanvaard was, en het model van Copernicus, waarin de zon het middelpunt was. Dit idee was nog vrij nieuw en aanvankelijk nam niemand het serieus. Galileo vond het echter een verbetering, omdat het een aantal wiskundige problemen oploste die kleefden aan het model van Ptolemaeus.

In het christelijke geloof is de hemel de plaats waar God vertoeft en waar de zielen van brave gelovigen na hun dood naar toe gaan. Daar heerst zuivere harmonie, iedereen is er gelukkig en alles is volmaakt. Met zijn telescoop zag Galileo echter dat de maan geen volmaakt ronde bol was, maar een pokdalig landschap had, net als de aarde. Ook ontdekte hij dat Jupiter vier manen had die met het blote oog onzichtbaar waren. Hij droeg deze ontdekking op aan Ferdinando de’ Medici, die vier zonen had. In 1610 nodigde Cosimo II, die zijn vader in 1609 was opgevolgd, de geleerde Galileo uit om naar Florence te komen en daar te werken onder zijn patronage.

Hoewel Galileo niet getrouwd was, had hij wel een vrouw en drie kinderen. Omdat voor zijn twee buitenechtelijke dochters in die tijd geen huwelijk was weggelegd, plaatste hij hen in het klooster. De oudste, Virginia of Maria Celeste, schreef haar vader een reeks van brieven die bewaard zijn gebleven.

Galileo heeft grote ontdekkingen gedaan waar de wetenschap op kon voortbouwen. Ten eerste ontdekte hij dat een slinger altijd binnen dezelfde tijd een slingerbeweging maakt en dat deze tijd slechts afhankelijk is van de lengte van de slinger. Van deze slingerwet van Galileo was het nog slechts een kleine stap naar de uitvinding van een slingeruurwerk. Een andere belangrijke ontdekking was dat alle voorwerpen ongeacht hun massa vallen met dezelfde eenparige versnelling. Helaas werd deze wet al snel gebruikt om de banen van kanonskogels te berekenen!

Uit observaties van Venus bleek dat deze planeet schijngestalten vertoont, net als de maan. Dit was een duidelijk bewijs voor de juistheid van het model van Copernicus, waarin de aarde om zijn as draait en alle planeten rond de zon draaien. Dit heliocentrische wereldbeeld bracht de kerk van Rome in beroering. Men was in deze eeuw heftig bezig met het bestrijden van “ketters” en heksen. Een verstoring van het volmaakte beeld van de hemel kon men in Rome niet gebruiken. Galileo werd “uitgenodigd” om voor de inquisitie te verschijnen. De eerste maal wist hij de Kerk er van te overtuigen dat hij niets zou schrijven dat in strijd was met de leer van de kerk, maar vanaf dat moment moest hij alle geschriften eerst laten goedkeuren door Rome. In 1632 publiceerde hij zijn Dialogo, maar paus Urbanus VIII keurde het boek af, dit op instigatie van zijn neef, Francesco Barberini, die hij had benoemd tot Groot-Inquisiteur. In 1633 werd Galileo gedwongen om zijn leer te herroepen. Ook kreeg hij huisarrest opgelegd en het absolute verbod om nog iets te publiceren. Het manuscript van zijn laatste boek, Discorsi (1638), werd naar Nederland gesmokkeld, waar het in Leiden werd gedrukt.

Dat Ferdinando II de’ Medici zijn voormalige beschermeling niet steunde, wordt begrijpelijk vanuit de politieke verhoudingen van die tijd. Hertog Cosimo I de’ Medici dankte zijn macht aan de Duitse keizer Karel V, die ook koning van Spanje was. Deze was tegen de reformatie en steunde de paus van Rome. Cosimo I werd door Rome zelfs tot Groothertog gekroond. Het hof van de’ Medici had nauwe banden met Rome, Spanje en de vorsten van andere Katholieke landen. Tijdens de Dertigjarige Oorlog (1618 – 1648) vochten de “Rooms Katholieke” landen tegen de landen die een vorm van protestantisme aanhingen. Ook blijkt dat in Florence in 1633 de builenpest heerste. Het gelovige volk kon op dat moment echt geen ketter gebruiken! Galileo stierf in januari 1642, hetzelfde jaar waarin Newton werd geboren. Deze zou de wiskundige ontdekkingen van Galileo verder uitwerken.

De volgende documentaire over het leven en het werk van Galileo zit weer vol met fraaie illustraties, beelden en bouwwerken uit de renaissance. De uitleg van de experimenten van Galileo is levensecht en de acteur die Galileo speelt, lijkt op de portretten die bewaard zijn gebleven.

Galileo’s Battle for the “heavens” duurt een uur en 50 minuten.

Share and Enjoy:
  • NuJIJ
  • Twitter
  • Facebook
  • Hyves
  • RSS
  • email

Laat een reactie achter

Recente reacties