Archief
Artikelen

Als u denkt dat dit plaatje beweegt, probeer er dan eens naar te staren met een intens strakke blik. Zodra uw ogen stil staan, staat ook het plaatje stil. Het is een optische illusie, een van de vele. Als u denkt dat u kunt geloven wat u met uw eigen ogen ziet, kijk dan eens naar een goochelaar! De meeste volwassenen weten wel dat goochelen bestaat uit trucks en vingervlugheid, maar kinderen denken dat deze artiest echt kan toveren! Mensen die in God geloven, zien overal bewijzen van Zijn bestaan. Mensen die in shapeshifting reptielen geloven, idem… Zien is geloven, maar ook: geloven is zien! Wat we waarnemen, wordt voor een groot gedeelte bepaald door onze gedachten en ervaringen. Onze verwachting bepaalt wat we zien!

Wat we zien, is afhankelijk van ons wereldbeeld en dat is voor geen twee mensen gelijk. Laat drie getuigen een ongeval beschrijven en je krijgt drie verschillende verhalen. Toch zullen ze alle drie zeggen: Ik heb het met mijn eigen ogen gezien. Wat we zien, is tevens afhankelijk van de taal die we spreken. Een Eskimo kent talloze woorden voor sneeuw, want de ene soort sneeuw is de andere niet. Een zeeman kent een aantal woorden voor wind, maar een landrot zegt dat het waait, al kan het ook stormen. Een boswachter heeft het niet over bomen, hij spreekt van beuken, iepen, eiken en ga zo maar door. Een vogelkenner ziet nooit vogels, maar bergeenden, kolganzen, sterntjes of een grauwe kiekendief.

In deze tijd van media-bedrog moeten we op onze hoede zijn voor de taal. Talloze zaken zijn niet wat ze lijken! We laten ons maar al te gemakkelijk verleiden door mooie woorden als vrijheid en democratie, terwijl het in feite gaat om politieke machtsstrijd en grondstoffen. Als een regering ons “vrije Westen” onwelgevallig is, dan noemt men het een regime en het leger van dat land zijn de troepen. De oorlog die het Nederlandse leger voert in Afghanistan noemde men een opbouwmissie, nu is het een trainingsmissie, dus zal het wel goed zijn. De kapitalistische speculatie die ten koste gaat van miljoenen mensenlevens, noemen we de vrije markt en dat klink niet slecht. Noem het geld-slavernij, dan klinkt het al anders… Noem het diefstal, dat komt nog dichter bij de waarheid. Een handelsembargo heet economische sancties, alsof het gaat om een taakstraf. In Irak ging dat ten koste van duizenden levens van kinderen, die stierven wegens gebrek aan voedsel en medicijnen. Dat is dood door schuld, zeg maar massamoord!

Het blijkt zo gemakkelijk om mensen iets wijs te maken, zolang het maar past in hun wereldbeeld. Dit laatste is echter aan verandering onderhevig, ook ons wereldbeeld kan worden gemanipuleerd! De volgende documentaire van BBC Horizon gaat over illusies en de manier waarop we de werkelijkheid waarnemen. Dit is voor iedere persoon anders, maar de zintuigen werken meestal samen om een beeld te vormen dat aan onze verwachtingen voldoet. Ontbreekt er een zintuig, dan nemen andere zintuigen die taak naar vermogen over. Maar we kunnen ons ook door onze zintuigen laten foppen.

De documentaire laat eerst zien hoe we door onze ogen worden bedrogen. Dit is algemeen menselijk, het geldt voor iedereen! Het is echter wel iets om rekening mee te houden, wanneer je jezelf een mening vormt. Verwacht niet dat anderen dezelfde mening zijn toegedaan op grond van dezelfde feiten. Als deze feiten niet passen in het wereldbeeld, dan ontstaat er cognitieve dissonantie. Alle mensen hebben de neiging om deze dissonantie weg te filteren, zodat het wereldbeeld weer coherent wordt.

Vervolgens gaat de documentaire wat dieper in op de manier waarop onze zintuigen werken en hoe deze informatie door de hersenen wordt verwerkt. Tot slot blijkt dat we ook zintuigen kunnen toevoegen aan ons eigen arsenaal. Zo zijn vogels en zeedieren in staat om te navigeren op het magnetische veld. Een riem met magnetische sensoren maakt dat ook voor mensen mogelijk. Het blijkt dat de proefpersonen daar snel aan wennen en het zelfs plezierig vinden!

(BBC Horizon) Is Seeing Believing? duurt 59 minuten.

Deze video staat ook op YouTube, in delen. Dit is deel 1:

Zie verder op YouTube.

Share and Enjoy:
  • NuJIJ
  • Twitter
  • Facebook
  • Hyves
  • RSS
  • email

7 Reacties op “Zien is geloven of geloven is zien?”

Laat een reactie achter