Archief
Artikelen

In zijn artikel op Zapruder schreef Antagonizer laatst het volgende:

Een onderzoek zou misschien ook een licht kunnen laten schijnen op het fenomeen waarom pedoseks en andere afwijkende seksuele praktijken bovengemiddeld veel voorkomen op de hogere echelons van de macht. Heeft het te maken met een voorkeur voor benoeming van chantabele personen op hoge posities? Of is het de macht die perverteert en mensen drijft tot het doen van dingen die taboe zijn?

Deze redenering is volgens mij onjuist. Dat Justitie is geïnfiltreerd door een pedo-kliek, betekent niet dat seksuele perversie vaker voorkomt bij machtige personen. Seksuele perversie komt volgens mij voor in alle lagen van de bevolking, maar hoewel iedereen kleren draagt, kopen alleen rijke mensen deze in de PC Hooftstraat.

De perversie is het zelfde, alleen de uitingsvorm verschilt. Een rijke pedoseksueel gaat naar een duur bordeel en wordt daarmee chantabel, maar een arme pedo verkracht zijn eigen kinderen! Die zijn gratis en het blijft binnenshuis. Men noemt deze pedo’s echter geen pedo’s maar incestplegers.

Het taboe op incest is, naast het vuur, een van de grootste ontdekkingen van de mensheid. Dit taboe bestaat wereldwijd, ook bij de meest primitieve natuurvolkeren. Men zoekt altijd een partner buiten de groep van naaste verwanten. De vroege mensensoort Homo Habilis kende dit taboe wellicht nog niet, want deze mensen trokken rond in groepjes van hoogstens 20 individuen. Tussen deze groepjes bestond ook geen samenwerking, er was geen sociale organisatie. Maar Habilis was wel reislustig. Vanaf 2 miljoen jaar geleden verspreidden zij zich over heel Afrika en daarna trokken ze zelfs naar Indonesië en China. Uiteraard heeft die tocht vele generaties geduurd en de kans dat men onderweg een andere groep Habilis tegenkwam, werd kleiner naarmate men verder trok.

Als seksuele partners steeds uit die zelfde kleine groep afkomstig zijn, dan leidt de nauwe verwantschap tot inteelt, waardoor de groep verzwakt. Ooit hebben mensen dat ontdekt. De vraag is dan wat men daartegen kan doen. De mensen die het taboe op incest instelden, wisten kennelijk dat kinderen worden verwekt door de man.

Waarschijnlijk ontstond het taboe op incest bij Homo Erectus, onze rechtop lopende voorouder die ook het vuur leerde beheersen. Ook Erectus was reislustig, zoals blijkt uit de Javamens en de Pekingmens, maar Erectus jaagde ook op de megafauna. Dat wijst op samenwerking van een grotere groep mannen. De Europese nazaten van Erectus, de Neandertalers, zullen het taboe dan eveneens hebben gekend. Ook zij hadden een sociale organisatie die nodig is voor het jagen op de megafauna en ze begroeven hun doden met veel piëteit.

Hoewel we niet uit directe bronnen weten welke seksuele orde er in de prehistorie bestond, is wel bekend hoe jagers en verzamelaars in het vrij recente verleden met elkaar optrokken. Een belangrijke studie op dit gebied werd in de 19e eeuw verricht door Lewis Morgan. Hij vroeg missionarissen en zendelingen om gegevens te verzamelen over de seksuele orde van de volkeren die ze aan het bekeren waren tot de naam van de vader. Hoewel we bij Morgan stuitten op de onvermijdelijke mannelijke bias, bleek dat de verwantschap bij deze zogenaamd primitieve volkeren uitsluitend via de moeder liep. De vader was geen verwant van zijn kinderen. Helaas beschrijft Morgan dit systeem vanuit de positie van de mannen, wat zijn verhaal nodeloos ingewikkeld maakt.

Om te begrijpen hoe het werkte, kunnen we het beste redeneren vanuit de vrouwen, die de spil van deze organisatie vormden. Ooit kwamen er twee groepen samen. Het taboe op een seksuele relatie tussen moeder en zoon kende men toen al, zelfs een bonobo lijkt daarvan op de hoogte. Zij bespraken het probleem van de degeneratie en beslisten dat de kinderen van de ene groep alleen nog maar mochten vrijen met kinderen uit de andere groep, en niet met elkaar. Morgan noemt deze twee groepen de gentes (enkelvoud: gens).

Dis bleek echter niet voldoende, omdat een meisje dan nog kinderen kan krijgen van haar vader, die immers behoort tot de andere gens. De belangrijkste stap was dat de twee gentes zich toen splitsten in vier totems. De moeders vormden de ene totem en de grootmoeders met de kinderen vormden de andere totem. Iedereen is lid van de gens van de moeder, maar van de totem van de grootmoeder, de moeder van de moeder. Alle kinderen uit een totem zijn broers en zusters. Zij houden van elkaar, ze beschermen en verzorgen elkaar, ze delen het eten, maar een seksuele relatie tussen hen is streng verboden.

De andere totem van de gens, die van de moeder, was reeds eerder taboe verklaard, dus echt heel heilig verboden! De andere gens kende ook twee totems en slechts uit één van deze twee mocht men een seksuele partner kiezen. De andere totem was de “schoonmoeder”, deze totem werd door alle mannen vermeden. Dit systeem bestond in de 19e eeuw nog bij de Aborigines van Australië, maar bij voorbeeld ook bij de San in de Kalahari woestijn. Deze twee volkeren zijn al zoveel duizenden jaren van elkaar gescheiden, dat we zeker weten dat dit systeem al heel oud is.

Binnen deze verwantschapsorde was incest tot in de derde graad uitgesloten en ook in de vierde graad (neef en nicht) waren de meeste relaties nog verboden. De kinderen van twee zusters beschouwden elkaar als broers en zusters, ze behoorden immers allen tot dezelfde totem. Voor de kinderen van een broer van de vader gold het zelfde, want broers trouwden binnen dezelfde huwelijkstotem. Alleen de kinderen van een broer en zuster waren voor elkaar niet taboe, maar lid van de huwelijkstotem. Later, toen het erfrecht een rol ging spelen, werd een dergelijk huwelijk favoriet. Neef en nicht vrijt licht, zouden wij zeggen, maar een Aboriginal zag hier geen verwantschap in.

Dit systeem sloot niet alleen vrijwel alle inteelt uit, maar het leidde ook tot een solidariteit waarop iedere lid van de totem kon rekenen. Deze verwantschapsorde bracht de seksuele drift op een hoger plan! Boven iedere totem stond de totem van de moeder, de mannen uit deze totem hadden het ouderlijk gezag over de kinderen van hun zusters. Deze ooms zorgden voor de opvoeding van de jongens zodra ze in de puberteit kwamen. De meisjes bleven meestal bij hun moeder, of ze gingen naar hun oma, die van hun eigen totem was. Ook de zorg voor de ouderen was daarom goed geregeld. Zoals een meisje behoorde tot de totem van haar oma, zo behoorde een jongen tot de totem van de vader van zijn vader! Dit kan men zelf nagaan door een stamboom te trekken. Grootvader en kleinzoon waren broers, zonder dat het vaderschap daar ook maar enige rol in speelde. Ook tussen hen golden gelijkwaardigheid, liefde en zorg. Deze grootvader was echter ook de oom van zijn ooms! Deze oudere “broer” had het gezag over de opvoeders van de jongen, hij kon zijn ooms berispen als de jongen hem daarom vroeg.

Om de vier totems ieder hun eigen identiteit te geven, was iedere totem symbolisch verwant aan een dier. Dit totemdier mocht door de totemleden alleen worden gedood en gegeten op het jaarlijkse totemfeest. De totemverwantschap lag ten grondslag aan de hele maatschappelijke organisatie en het vaderschap speelde daarin geen enkele rol. De vader was geen verwant. Dat is de essentie van het moederrecht, het matriarchaat. Dat gaat niet over macht, maar over liefde en verwantschap.

Op den duur bestonden er in de verwantschap talloze gradaties, zonder dat dit de grondslag aantastte. Men noemde elkaar meestal niet bij de naam, maar men benoemde de verwantschap: dag tante! De sociale orde van vier broederschappen maakte het ook mogelijk dat de mannen onderling in vrede konden samenwerken. Uit deze orde is na de laatste ijstijd het vaderrecht ontstaan. In het vaderrecht is ook de vader een verwant, zijn kinderen zijn zijn erfgenamen en zij dragen zijn naam. Maar ook tussen man en vrouw ontstaat een soort verwantschap: ook zij draagt zijn naam.

In het vaderrecht wordt het taboe op incest doorbroken. Abraham trouwde met zijn halfzuster van vaders kant. In het moederrecht was deze relatie absoluut taboe, zij was zijn zuster. Het motief voor dit verboden huwelijk was het erfrecht van vader op oudste zoon! Abraham had 8 zonen, maar hij stuurde er 7 weg en hij maakte Isaak tot zijn enige erfgenaam.

Het vaderrecht is een economisch principe, waardoor het kapitaal accumuleert in handen van weinigen, terwijl de rest van de mensheid wordt onterfd. Het leidt tot rijkdom voor enkelen en tot armoede voor de rest. Omdat een vader er zeker van wil zijn dat zijn erfgenaam ook werkelijk door hem is verwekt, wordt de vrijheid van de vrouwen sterk ingeperkt. In het klassieke Griekenland, die “bakermat van de democratie” mochten de vrije vrouwen het huis zelfs niet verlaten. Zij waren nog minder vrij dan hun eigen slavin! In sommige moslimlanden bestaan deze beperking nu nog.

Het vaderrecht heeft echter ook demografische effecten. De meisjes worden niet meer geteld, men wil alleen maar veel zonen, maar er worden natuurlijk wel ongeveer even veel dochters geboren. Zolang de aarde nog woest en ledig was, had dit effect van het vaderrecht voordelen. Het staat talloze malen in de Bijbel: hun nageslacht zal talrijk zijn! In die tijd klonk dat heel hoopvol, het leek een goed plan! In de Naam van de Vader werd een krachtige religie. Tegenwoordig zitten we echter met miljarden mensen op onze aardkloot. Zou men het vaderrecht afschaffen, dan neemt ook de wereldbevolking weer af.

Het vaderrecht ligt dus ten grondslag aan de economie en de demografie, maar ook aan onze seksuele gedragingen. In het vaderrecht worden vader en moeder verwanten, maar incest is nog steeds taboe. Een kind van 3 jaar oud, dat de seksuele orde probeert te begrijpen, leert dat incest niet mag van moeder. Moeder is verwant, maar ook vader is verwant. Vader en moeder doen samen iets wat niet mag! Deze paradox is voor het kind onoplosbaar, daarom wordt de seksualiteit onderdrukt. Als deze onderdrukking even wordt losgelaten, dan blijkt een groot deel van de mensen seksueel pervers.

Wie de seksuele perversie wil begrijpen, zal dus moeten kijken naar de huidige structuur van het vaderrecht. Na de seksuele revolutie van de jaren ’60 en ’70 zal een normaal opgroeiden kind de seksuele orde ongeveer als volgt verwerken: vader is verwant, moeder is verwant, ze doen dus iets wat verboden is. Maar ze vinden het openlijk lekker! Wat verboden is, is dus lekker! Hoe meer iets verboden is, hoe lekkerder het wordt… In deze tijd leidt het vaderrecht tot een vrijwel volledige schending van taboe, een totale seksuele wanorde!

Share and Enjoy:
  • NuJIJ
  • Twitter
  • Facebook
  • Hyves
  • RSS
  • email

11 Reacties op “Verwantschap, incest en de seksuele orde”

  • Eheu:

    Fascinerend! Hoewel mijn ‘alpha’-brein voorlopig tenminste een beetje de weg kwijt raakt bij het rekenwerk dat hier nodig is.
    Groet
    Eheu

  • Als seksuele partners steeds uit die zelfde kleine groep afkomstig zijn, dan leidt de nauwe verwantschap tot inteelt, waardoor de groep verzwakt

    Dat is onjuist: dan worden erfelijke eigenschappen versterkt. Zolang er maar geen erfelijke afwijkingen aanwezig zijn is er niets aan de hand en helpt inteelt juist om deze buiten de deur te houden.

    Bij het clan-gebeuren speelt ook het Westermarck-effect een rol: dat mensen geneigd zijn geen seksuele relaties aan te gaan met (al dan niet) verwanten waarmee ze zijn opgegroeid.

    En last but not least heeft incest in de betekenis van seks met minderjarigen die binnen de eigen machtssfeer vallen eigenlijk helemaal niets van doen met het incesttaboe op relaties met volwassen bloedverwanten.

  • mr. drs. BOU:

    Beste Joke,

    Dank je wel voor je reactie en je hebt gelijk: inteelt versterkt de aanwezige erfelijke eigenschappen. Maar dan zeg je: “Zolang er maar geen erfelijke afwijkingen aanwezig zijn is er niets aan de hand.” Maar wat is volgens jou een erfelijke afwijking?

    Inteelt versterkt inderdaad de erfelijke eigenschappen, maar dat geldt dan wel voor alle eigenschappen, zowel de gunstige als de ongunstige. En op den duur leidt dit volgens mij niet tot versterking, maar tot verzwakking van de groep als geheel. Maar misschien zou een bioloog daar zijn licht op willen laten schijnen.

    Dank voor je link naar het Westman Effect: Reverse sexual imprinting. Wanneer kinderen samen opgroeien als broers en zusters, dan houden ze zich onderling aan het taboe op incest. Dat is ook volstrekt niet in strijd met wat ik zeg. Deze regel gold ook in het moederrecht.

    Als een totem besloot om een kind te adopteren, dan gold voor dat kind eveneens het taboe, ook al was het volstrekt niet genetisch verwant. Het Westermark-effect verbaast me daarom niets, alleen zou ik willen dat iedereen zich daar dan ook aan hield, ook in tehuizen en pleeggezinnen. Maar de bittere waarheid is anders…

    Je conclusie kan ik echt niet delen. Het doorbreken van het taboe van de moeder omwille van het erfrecht van vader op zoon leidt tegenwoordig tot een schending van de seksuele integriteit van talloze minderjarigen! In de naam van de vader en de zoon…, of van Justitie

  • zwart:

    Wat erfelijkheid betreft leidt het versterken van eigenschappen bij dieren tot uitschakeling van de zwakkeren. Natuurlijke selectie.

  • mr. drs. BOU:

    Beste Zwart,
    Natuurlijke selectie vindt plaats in een grotere groep. Daar hebben de sterkste mannetjes de grootste kans om te paren. Wat dat betreft zijn we het helemaal eens.
    Maar wat als een groep bestaat uit hoogstens 20 individuen? In drie generaties verdeeld is dat 2 opa’s en oma’s, 8 volwassenen plus 8 kinderen. Men kan dan van generatie op generatie alleen maar trouwen binnen de 4e graad.
    Er vindt dan geen natuurlijke selectie meer plaats. Niet alleen de gunstige eigenschappen, maar ook de ongunstige zullen zich dan versterken. En omdat er geen nieuwe genen worden toegevoegd, valt ook hun evolutie stil, zodat ze zich niet kunnen aanpassen aan hun omgeving.

    Hoe het ook zij, het taboe op incest bestaat wereldwijd, alle mensen hebben een verwantschapssysteem waarin de seksualiteit tussen naaste verwanten verboden is. Geen enkel dier kent dat! In de natuur geldt daarom het recht van de sterkste. Bij de mensen komt het verwantschaps-taboe daarvoor in de plaats. Zelfs het meest krachtige mannetje mag daar niet paren met vrouwen uit een verboden totem. Geeft niets, hoor! Er blijft immers nog een kwart van de vrouwen als partners over.

    De verwantschap via de moeder bracht de seksualiteit op een hoger plan. Daardoor waren de mensen tot grote gezamenlijke prestaties in staat. Ze jaagden op de megafauna, ze bouwden Göbekli Tepe en zo voort.

    De verwantschap met de vader leidt echter tot paradoxen. Daarom is de maatschappelijke rijkdom nu enorm en leven de meeste mensen toch in bittere armoede.

  • zwart:

    @BOU. Mijn kennis van evolutie, erfelijkheid en voortplanting bij dieren is maar gedeeltelijk geschikt om dat van mensen te begrijpen.
    Bij uw hier geciteerde volgende uitleg zou ik nog graag wat extra informatie willen zo het binnen het bestek van dit artikel past:

    “De moeders vormden de ene totem en de grootmoeders met de kinderen vormden de andere totem. Iedereen is lid van de gens van de moeder, maar van de totem van de grootmoeder, de moeder van de moeder. Alle kinderen uit een totem zijn broers en zusters.”

    Ik ben redelijk goed in algebra, maar hier kom ik niet uit 🙂
    Ik ben dan zo’n gek die er potlood en papiertje bijpakt, omdat ik het helemaal wil snappen.

  • mr. drs. BOU:

    Beste Zwart,

    Dank je wel voor je reactie en het is alleen maar zo ingewikkeld, omdat we gewend zijn om te denken in termen van vaderrecht. In het moederrecht was de vader geen verwant.

    Pak gerust potlood en papier, ik heb me zelf ooit ook suf gepuzzeld op de stambomen die dan ontstaan, maar het bleek heel simpel!

    Stel dat een groepje van hoogstens 20 individuen een ander groepje tegenkomt: dat zijn twee gentes. Binnen de gens zijn zij alle verwant aan elkaar, ze mogen slechts vrijen met een lid van de andere gens. Er worden wat dames zwanger en ze gaan weer uit elkaar. De aarde was nog woest en ledig, maar na een jaar of wat komen ze elkaar weer tegen. Ze vrijen weer met elkaar, maar intussen zijn ook de kinderen uit de vorige ontmoeting volwassen. De vader van een meisje uit de ene gens, behoort dan tot de andere gens. Zij zou zwanger kunnen worden van haar vader.

    Incest tussen moeder en zoon wordt reeds bij de bonobo’s vermeden. Binnen de gens is seks uitgesloten. De instelling van het totem systeem veronderstelt daarom dat men wist dat ook de relatie tussen een vader en dochter schadelijk kon zijn. De eerste mensen hebben niet alleen het vuur leren beheersen, ze wisten ook waar Abraham de mosterd haalt: een vader met zijn dochter gaat ook niet goed.

    Vanaf dat moment probeerde men de seks te beperken tot generatiegenoten, maar wie zijn dat? Hoe groot mag het leeftijdsverschil dan zijn? Deze beperking is een beetje vaag. Daarom splitsten de gentes zich in twee totems: ouderen en jongeren. Deze totems kregen namen, zeg maar een soort achternaam. Aan de naam kon men weten tot welke totem iemand behoort.

    Hoewel de jongeren ouder worden, blijven ze lid van dezelfde totem. Als er binnen de gens een kind wordt geboren, dan behoort het tot de gens van de moeder, maar niet tot haar totem. De andere totem binnen de gens is die van de moeder van de moeder. De kinderen behoren dus tot de totem van hun grootmoeder.

    De totems kregen dierennamen, we doen dat daarom ook maar zo: Er is een gens met de totems kat en hond en een gens met de totems beer en leeuw.

    Ga uit van het meisje! Een kat mag niet vrijen met een kat, want dat kan haar broer zijn. Zij mag ook niet vrijen met een hond, want dat kan de broer van haar moeder zijn. Ze mag niet vrijen met een leeuw, want haar vader was een leeuw. Ze mag alleen maar vrijen met een beer!

    Ze krijgt een kind, dat is lid van haar gens, maar niet van haar totem. Het kind is dus een hond. De vader van iedere hond was per definitie een beer, daarom mag de hond alleen maar vrijen met een leeuw! De kinderen van deze hond waren weer katten, lid van de totem van de moeder van de moeder.

    Kat mag alleen maar vrijen met leeuw en leeuw met kat. Hond mag alleen maar vrijen met beer en beer met hond. Dit waren de huwelijkstotems. Morgan noemde dat een groepshuwelijk, maar meestal bleven twee partners levenslang samen, niet omdat dat moest, maar omdat ze van elkaar hielden! De kinderen kenden hun vader wel degelijk, alleen was deze vader geen verwant. Hij mocht dat ook niet zijn, want incest was taboe. Vader behoorde echter evenmin tot de huwelijkstotem van zijn kinderen.

    Als je een stamboom trekt, geef dan iedere moeder een zoon en een dochter en kijk welk patroon er ontstaat. Poes x Leeuw krijgt Reu en Teefje. Teefje x beer krijgt Poes en Kater. En zo voort.

    Ik heb nog een uittreksel van de stambomen van Morgan, maar omdat hij niet in staat was om de vader weg te denken, weet ik niet of je daar wat aan hebt. Morgan maakte de zaak erg ingewikkeld. Ook dacht men in zijn tijd dat de mensen die de vader niet erkenden als verwant, niet begrepen dat een vader het kind verwekte.

    Door zelf stambomen te trekken, ontdekte ik dat de vader van de vader tot de zelfde totem behoort als zijn kleinzoon! Aha! Zo werkte dat dus! Ouderenzorg was bij het totemsysteem inbegrepen.

    Overigens pleit ik niet tot herstel van het oude moederrecht en het totemsysteem, maar voor een bezinning op de gevolgen van het gebruik om kinderen de Naam van de Vader te geven. Het erfrecht in de Naam van de Vader is ook een economisch principe. Hoeveel geld zou er omgaan in het erfrecht?

  • mr. drs. BOU:

    Beste Zwart,
    Heb jij die stamboom nog getrokken? Ik kan hem zo tekenen, maar omdat BOUblog geen tabs accepteert, kan ik hem hier niet plaatsen. Jammer.

    Maar waar het feitelijk om gaat, is dat ons huidige verwantschapssysteem is ontstaan uit een veel ouder systeem, waarin de vader NIET verwant mocht zijn aan zijn vrouw. Incest was TABOE! Zijn kinderen waren daarom wel zijn kinderen, maar niet zijn verwanten.

    Het huidige systeem, het vaderrecht, is ontstaan omwille van het erfrecht. En dit systeem is paradoxaal. Als vader en moeder gaan trouwen, dan worden zij verwanten. Voor een kind is het dan moeilijk te begrijpen dat ze NIET verwant zijn.

    Een kind leert seksuele orde omstreeks het derde levensjaar. Ieder kind in een normaal gezin worstelt met deze paradox. Freud noemde dit het Oedipouscomplex en volgens hem is het universeel. Een eeuw later weten we dat dit niet waar is: het complex neemt een andere vorm aan, als het verwantschapsrecht verandert.

    Het huidige verwantschapsrecht leidt tot een emotionele en seksuele chaos. Mijn controverse met Anta over deze toestand kan ik daarom samenvatten met: Hij is wel op de hoogte van de excessen, maar niet van de structuur van waaruit deze excessen ontstaan. Daarom kaart hij slechts de excessen aan.

    Als we deze excessen niet willen, dan zullen we de verwantschapsstructuur moeten wijzigen. Het meest belangrijke element is, dat de vader geen verwant hoeft te zijn!

    Maar dan verandert het erfrecht eveneens. Het erfrecht van vader op zoon is nog altijd de belangrijkste motor achter onze barbaarse “beschaving”. Het is een economisch principe, dat leidt tot het onterven van de meeste kinderen, zodat het kapitaal zich kon accumuleren in handen van enkelen. Aldus kon het kapitalisme ontstaan.

    Overigens denk ik niet dat dit allemaal in een BOUblogje kan worden uitgelegd… 😉

  • “Inteelt versterkt inderdaad de erfelijke eigenschappen, maar dat geldt dan wel voor alle eigenschappen, zowel de gunstige als de ongunstige.”
    Het is toch denkbaar dat er binnen die kleine populatie niet of nauwelijks genen met ongunstige eigenschappen aanwezig zijn? En wat er niet is, haal je in geval van inteelt ook niet in huis. Bovendien verloopt het niet zo dramatisch als men vaak aanneemt, zolang het niet structureel is. Het is een groot taboe in onze westerse maatschappij.

    Het Westermarck-effect noemde ik puur ter aanvulling van wat je schreef. Het is een interessante vraag waarom in incest-gezinnen dat effect zwak is, ook tussen de kinderen onderling. In elk geval is daar vaak sprake van een dominante vader die de gezinsleden als zijn eigendom beschouwt.

    Ik begrijp niet goed wat je bedoelt met “Het doorbreken van het taboe van de moeder omwille van het erfrecht van vader op zoon leidt tegenwoordig tot een schending van de seksuele integriteit van talloze minderjarigen!” Mijn conclusie was in elk geval dat seksuele relaties tussen volwassenen en misbruik-situaties tussen volwassenen en minderjarigen totaal verschillend zijn. Incestplegers en priesters op internaten vergrijpen zich wrsl. niet zozeer aan hun pupillen omdat ze pedo’s zijn, maar omdat er een bepaalde beslotenheid (en machtsverschil) heerst waarbinnen het misbruik onopgemerkt kan plaatsvinden.

    En wat bedoel je met “Freud noemde dit het Oedipouscomplex en volgens hem is het universeel. Een eeuw later weten we dat dit niet waar is: het complex neemt een andere vorm aan, als het verwantschapsrecht verandert.”? Hoe ziet het er dan uit onder het moederrecht? Blijft niet altijd de realiteit dat je alleen seksuele relaties aangaat met iemand ‘van buiten’?

    Veel van Freuds patiënten hadden incestervaringen. In het begin hanteerde hij de Verleidingstheorie, waarin de volwassen ouders een actieve rol speelden (m.a.w. ze seksualiseerden de relatie met hun kind). Wrsl. mede uit carrièreoverwegingen liet hij die theorie varen en ging ervan uit dat het fantasieën waren over iets waar dochters heimelijk naar verlangden. Zijn ideeën over de seksualiteit van het kind leidden uiteindelijk tot het zgn. ‘universele’ Oedipouscomplex, dat eigenlijk vooral over de fantasieën van jongetjes ging. Maar in de jaren ’80 v.d.v.e. werd, dankzij de herontdekking van de Verleidingstheorie, Freud alsnog populair binnen de feministische psychologie. Volgens psychologen als Nancy Chodorow is het vooral van belang dat gedurende de eerste levensjaren 1 persoon, de moeder, voor zowel jongetjes als meisjes, zowel object van identificatie als liefdesobject vormt. Rond het derde jaar worden die 2 vormen van hechting losgekoppeld (o.i.v. culturele normen) en gaan jongetjes zich identificeren met hun vader en wordt deze voor meisjes het liefdesobject. En dat zou dan het Oedipouscomplex zijn, nog steeds binnen een psychoanalytisch kader maar minder genetisch van aard.

  • mr. drs. BOU:

    Beste Joke,

    Dank voor je reactie. Je schrijft:

    Het is toch denkbaar dat er binnen die kleine populatie niet of nauwelijks genen met ongunstige eigenschappen aanwezig zijn?

    Ik denk zelf niet in termen van gunstig of ongunstig, maar van eigenschappen. Het blijkt dat blond haar en blauwe ogen een gunstige eigenschap is voor mensen die wonen in gebieden met weinig zonlicht en warmte. Trekken die naar het zuiden, dan zullen ze verbranden!

    Wat ik probeer uit te leggen, is dat de verwantschap als sociale organisatie al heel oud is. Het moederrecht erkende de vader niet als verwant, maar men wist wel dat de vader het kind verwekte.

    Juliet Mitchell (1975) legt duidelijk uit dat het Oedipouscomplex rond twee polen draait: de verwantschap met de vader en het taboe op incest. Op het einde van haar boek zegt ze echter dat we het taboe op incest moeten opheffen, omdat het erfrecht nu geen rol meer speelt.

    Volgens mij is deze conclusie de omgekeerde wereld! Nog altijd wordt alle materiële bezit middels het erfrecht doorgegeven aan de volgende generatie. Gemiddels worden mensen niet ouder dan 100 jaar. Neem alle materiële bezit van de wereld en deel het door 100, dan weet je ongeveer hoe groot het economische belang van het vaderrecht jaarlijks is.

    Met Nancy Chodorow kan ik wel door een deur. Alleen blijkt ook zij niet in staat om de vader als verwant weg te denken. In het moederrecht was de vader geen verwant, maar hij trok wel dagelijks op met zijn vrouw en kinderen. Rond het derde levensjaar ontdekken deze hun seksualiteit en daarmee de verwantschap. Jongetjes gaan zich dan identificeren met hun vader, hij is de meest nabije volwassen man. En ze beseffen dat ze niet met hun moeder mogen vrijen, want incest is taboe.

    Vader mag wel met moeder naar bed. In het moederrecht is dat geen enkele probleem. Vader is immers geen verwant! Maar in het vaderrecht is vader een verwant. Vader en moeder doen dus iets wat niet mag! Dat is verwarrend! Dat vader en moeder voor hun huwelijk niet verwant waren, kan een kind op die leeftijd niet doorzien.

    In het moederrecht blijkt seks volstrekt niet problematisch. Daar gold alleen het taboe op incest. In het vaderrecht is seks wel degelijk problematisch. Niet alleen vinden er de meest wrede excessen plaats, maar zelfs een min of meer normaal echtpaar zoekt tegenwoordig relatietherapie.

    Overigens leuk dat ook jij Nancy Chodorow kent! 🙂

  • mr. drs. BOU:

    Helaas zijn er nu reacties weg, maar deze draad was het doorlezen waard. Meer reacties zijn welkom…

Laat een reactie achter

Recente reacties